Thanh Vy là dịch giả yêu thích mảng nội dung về thiên nhiên, môi trường sống, nên đã dịch khá nhiều sách về đề tài này. 

Một đoạn trong cuốn Đời sống bí ẩn của cây của tác giả người Đức Peter Wohlleben mà chị dịch sang tiếng Việt (Phương Nam Book phát hành) đã được in trong sách Ngữ văn 10, tập 2, bộ Kết nối tri thức với cuộc sống.

Bản dịch này đã được tái bản đến lần thứ 5. Đây có thể gọi là thành công của một dịch giả trẻ như Thanh Vy.

Biết ơn người dành cả cuộc đời cho rừng

* Mối duyên nào đưa chị trở thành người dịch cuốn sách "Đời sống bí ẩn của cây"?

- Có 2 lý do. Thứ nhất, trước đó tôi từng làm với Phương Nam Book một số dự án. Thứ hai, tôi vốn thích những quyển sách có thể mở ra những góc nhìn hoàn toàn mới mẻ cho người đọc về một lĩnh vực nào đó, đặc biệt sách nói về chủ đề thiên nhiên, động vật, môi trường. Vì thế, lúc được Phương Nam Book giới thiệu cuốn The Hidden Life Of Tree (tựa tiếng Anh của cuốn Đời sống bí ẩn của cây) tôi vui mừng đón nhận, đã thật sự thích nội dung ngay khi chỉ vừa đọc vài trang đầu tiên.

Quyển sách đưa ra những kiến thức có thể nói là vô cùng thú vị và mới lạ đối với các bạn đọc Việt Nam: Những cây xanh trước giờ ai cũng mặc định là vô tri vô giác, thật ra lại có Bet88.Com Link Nhà Cái Bet88 BMXCT Uy Tín và bạn bè, có ký ức và tính cách riêng, cũng biết buồn biết vui, biết đau đớn.

* Đoạn trích được in trong sách "Ngữ văn 10" - được đặt tựa "Tính cách của cây" - có gì đặc biệt đối với chị trong quá trình dịch không?

- Đấy là 1 trong những đoạn thú vị nhất. Tôi đã cảm thấy rất ngạc nhiên và thích thú khi dịch đến đoạn ấy, bởi đó là minh chứng rõ ràng nhất cho thấy cây cối cũng có tính cách riêng biệt. Ba cây sồi là "hàng xóm láng giềng" sát nhau, có điều kiện sống hoàn toàn giống nhau, lại có phản ứng khác biệt khi Đông tới. Còn minh chứng nào rõ ràng hơn cho việc cây cũng có tính cách so với việc này nữa?!

Cũng như vì sao những cây cổ thụ to vài người ôm, đã sống hàng trăm năm, hầu như không có cây nào mọc cành to ở phần thân bên dưới? Sự thông thái của cây đã giúp chúng tồn tại qua thật nhiều năm tháng.

* Trong quá trình dịch, chị có thấy mình và tác giả Peter Wohlleben "gặp nhau" ở điều gì không?

- Có lẽ tôi và tác giả "gặp nhau" ở tình yêu đối với thiên nhiên. Hiển nhiên, tôi không thể nào so được với tác giả - người đã dành hẳn sự nghiệp đời mình cho những tán rừng và cây xanh. Tôi luôn cảm thấy biết ơn ông vì đã viết ra quyển sách đúc kết các quan sát, trải nghiệm sâu sắc về những "trụ cột xanh" của hành tinh này.

Cuốn sách thay đổi vĩnh viễn cái nhìn về cây cối

* Chị nghĩ điều gì đã giúp bản dịch tiếng Việt cuốn sách tái bản đến lần thứ 5?

- Ngay khi vừa đọc bản tiếng Anh, tôi đã nghĩ sẽ có rất nhiều người yêu thích nó giống mình. Nhưng việc quyển sách được đón nhận nồng nhiệt và nhà phát hành tái bản đến lần thứ 5 là một hạnh phúc bất ngờ đối với tôi.

Tôi tin mỗi người, không ít thì nhiều, đều có tình yêu đối với những tán cây xanh. Vì vậy, khi có một quyển sách nói với mọi người rằng cây không phải là những thứ chỉ cho bóng mát, mà còn có cả suy nghĩ, tình cảm, tính cách hẳn hoi, thì hiển nhiên sẽ có rất nhiều người tò mò, quan tâm đến. Rốt cục, hành tinh của chúng ta không thể nào tồn tại mà thiếu cây xanh, cũng như không phải chỉ có lẻ loi vài người muốn hiểu biết sâu thêm về chúng.

* Sau khi dịch các cuốn sách chị vừa kể, đặc biệt là cuốn "Đời sống bí ẩn của cây", cái nhìn của chị về thiên nhiên, về môi trường sống có nhiều thay đổi không?

- Cái nhìn của tôi có thay đổi không ư? Có chứ. Đối với tôi, mỗi một quyển sách là một góc nhìn mới được mở ra, một kiến thức mới được đưa đến. Tôi tin hầu hết mọi người sau khi đọc xong một quyển sách hay đều thấy tâm đắc và ít nhiều có thay đổi về quan niệm của bản thân, huống chi tôi còn dịch chúng - việc yêu cầu tôi phải đọc đi đọc lại, suy ngẫm thật nhiều để có thể chuyển tải tốt nhất tâm ý của tác giả.

Việc dịch quyển Đời sống bí ẩn của cây đã vĩnh viễn thay đổi cái nhìn của tôi đối với cây cối. Từ sau đó, nếu ai nói với tôi cây xanh chỉ là những giống loài vô tri, tôi có thể tự tin phản biện rằng "Không đâu, chúng cũng biết đau, cũng có ký ức, cũng có tình cảm Bet88.Com Link Nhà Cái Bet88 BMXCT Uy Tín, bè bạn đấy. Thậm chí, chúng còn biết giúp đỡ lẫn nhau cơ". Tôi tin rằng khi hiểu thêm về tâm tư, tình cảm của cây, chúng ta sẽ càng yêu thương và gìn giữ chúng nhiều hơn.

* Thế giới có cụm từ "tiếc thương sinh thái" (ecological grief) để miêu tả về những đổi thay của hệ sinh thái, môi trường xung quanh và điều đó đã tác động đến cuộc sống sinh học lẫn tâm lý của con người như thế nào. Chị có thường nghĩ về điều này không, sự thú vị của thiên nhiên và sự "tàn bạo" của con người?

- Đối với cá nhân tôi, nỗi tiếc thương không chỉ hiện diện mỗi khi thời sự đưa tin loài động, thực vật nào đó đã tuyệt chủng, hoặc mảnh rừng rậm nào đó cách nửa vòng Trái đất đang phừng phừng bốc cháy, mà còn hiện hữu đậm nét mỗi khi mình nhìn thấy những nơi từng đầy cây xanh giờ chỉ còn trơ lại lúc nhúc nhà ống.

Thế giới đang thay đổi và phát triển nhanh đến chóng mặt, con người đang hối hả chạy theo guồng quay tất bật hòng tránh bị thời đại bỏ rơi. Nhiều người bận rộn đến nỗi không còn sức lực và tâm trí nhìn vào môi trường xung quanh, để khi giật mình nhìn lại, họ mới nhận ra bản thân đang mắc kẹt giữa một rừng bê-tông chật chội, bủa vây bởi bụi mịn cùng những chiếc máy lạnh, thay vì các tán cây xanh mát.

Tôi nghĩ những ai đã từng chứng kiến bóng dáng ngày xưa của những mảnh đất hoang sơ với hệ sinh thái tự nhiên giờ đã đô thị hóa đều có chung cảm giác: Thấy may mắn khi bản thân còn kịp chứng kiến thiên nhiên nơi ấy trước khi chúng lùi về dĩ vãng, để thấy nuối tiếc khi hiểu rằng cảnh vật đó đã vĩnh viễn mất đi. Đó là câu hỏi day dứt: Liệu các thế hệ sau có còn được nhìn thấy thứ mà chúng ta đã từng nhìn thấy?

Dịch thuật là tình yêu đối với kiến thức mới và ngôn ngữ

* Những điều vừa chia sẻ ở trên có lẽ là lý do chị yêu thích và dịch nhiều sách có nội dung về thiên nhiên, môi trường? Hiện tại, niềm yêu thích ấy vẫn còn chứ?

- Như đã nói ở trên, tôi yêu thiên nhiên và hiện tại niềm yêu thích dịch sách về mảng đề tài ấy vẫn vẹn nguyên. Trước đó, các cuốn sách về đề tài này như Đời sống bí ẩn của cây, Chim chóc chưa bao giờ ngốc, Quyển sách kỳ thú về động vật... tôi đều dịch sang tiếng Việt với sự say mê. Đối với tôi, nơi đẹp nhất phải là nơi có màu xanh của cây cối và muông thú. Tôi mong bản thân, thông qua việc dịch sách, có thể đóng góp một phần nhỏ nhoi vào việc nâng cao kiến thức của nhiều người về thiên nhiên và môi trường.

* Vậy điều gì biến chị trở thành một dịch giả?

- Có lẽ là đam mê được chuyển tải những điều mà các tác giả muốn nói với người đọc từ phiên bản gốc sang tiếng Việt, là tình yêu đối với kiến thức mới và chữ nghĩa.

* Đối với chị, điều thú vị của công việc dịch thuật là gì?

- Đó chính là vượt qua những thử thách về tìm kiếm từ ngữ sao cho sát với bản gốc, lại vừa khớp với Bet88013 88k Cho Tân Thủ và ngôn ngữ Việt Nam, cũng như học thêm được rất nhiều kiến thức hay và bổ ích trong quá trình dịch.

Đối với tôi, dịch thuật không chỉ đơn thuần là công việc, mà còn là cơ hội cho mình học hỏi thêm nhiều điều mới và thỏa mãn đam mê, nên luôn mong muốn có thể làm công việc này tốt hơn nữa.

Hiện tại, tôi dành phần lớn thời gian để đọc, nghiên cứu và cập nhật kiến thức nhằm chuẩn bị cho các dự án tiếp theo. Tôi hy vọng sẽ sớm có cơ hội được giới thiệu đến độc giả những bản dịch mới trong thời gian tới.

* Cảm ơn chị về cuộc trò chuyện!