Bồ Đào Nha đã giành vé vào vòng 1/8 World Cup 2026 sau chiến thắng nghẹt thở 2-1 trước Croatia. Tuy nhiên, tâm điểm của trận đấu không phải bàn thắng quyết định hay màn trình diễn của Cristiano Ronaldo, mà là một tình huống VAR ở những giây cuối cùng, khi công nghệ vốn nổi tiếng trong môn cricket - Snicko - đóng vai trò quyết định giúp đội bóng bán đảo Iberia bảo toàn chiến thắng.
Khi trận đấu bước sang những phút bù giờ cuối cùng trên sân ở Toronto, Croatia tưởng như đã tạo nên màn ngược dòng ngoạn mục. Trung vệ Josko Gvardiol đưa bóng vào lưới Bồ Đào Nha, khiến các cầu thủ Croatia và hàng nghìn CĐV vỡ òa trong sung sướng.
Tuy nhiên, niềm vui ấy chỉ kéo dài trong ít phút. Tổ VAR vào cuộc để xác định liệu bóng có chạm đầu tiền đạo Igor Matanovic trong pha bóng trước khi đến chân cầu thủ ghi bàn hay không. Đây là chi tiết mang tính quyết định bởi nếu Matanovic chạm bóng, đồng đội của anh sẽ rơi vào thế việt vị. Ngược lại, nếu bóng không chạm người tiền đạo Croatia, bàn thắng sẽ hoàn toàn hợp lệ.
Điều đáng nói là bằng mắt thường, gần như không ai có thể khẳng định bóng đã chạm Matanovic. Trên các góc quay truyền hình, khoảng cách giữa bóng và mái tóc của cầu thủ Croatia gần như bằng không, khiến tranh cãi nổ ra ngay lập tức.

Sau nhiều phút kiểm tra VAR, trọng tài chính thông báo hủy bàn thắng của Croatia. Ảnh chụp màn hình
Lúc này, công nghệ Connected Ball Technology được FIFA trang bị cho trái bóng Adidas Trionda đã phát huy tác dụng. Bên trong mỗi quả bóng đều được gắn một vi mạch cùng hệ thống cảm biến quán tính (IMU), có khả năng ghi nhận mọi va chạm dù nhỏ nhất trong thời gian thực.
Dữ liệu từ cảm biến được hiển thị dưới dạng đồ họa giống nhịp tim - thường được gọi là "Snicko" vì hoạt động tương tự công nghệ nổi tiếng của môn cricket. Trên màn hình của VAR xuất hiện một dao động rất nhỏ đúng vào thời điểm bóng đi ngang đầu Matanovic, xác nhận đã có một cú chạm cực nhẹ.
Chỉ chi tiết tưởng như vô hình đó đã thay đổi toàn bộ cục diện trận đấu. VAR xác định Croatia phạm lỗi việt vị trong pha bóng và bàn gỡ hòa bị hủy bỏ. Bồ Đào Nha giữ nguyên chiến thắng 2-1 để giành quyền đi tiếp, trong khi Croatia cay đắng dừng bước.

Ảnh AFP
Snicko vốn không phải công nghệ sinh ra cho bóng đá. Hệ thống này được nhà khoa học máy tính người Anh Allan Plaskett phát triển từ giữa thập niên 1990 và trở thành công cụ quen thuộc trong cricket từ năm 1999. Công nghệ này sử dụng cảm biến để phát hiện những cú chạm rất nhỏ giữa bóng và gậy, hỗ trợ trọng tài xác định liệu vận động viên đánh bóng có thực sự chạm bóng hay không.
FIFA lần đầu áp dụng phiên bản dành cho bóng đá tại World Cup 2022 ở Qatar, trước khi tiếp tục sử dụng tại EURO 2024 và World Cup 2026. Dù vậy, rất hiếm khi dữ liệu từ cảm biến trong bóng lại trở thành yếu tố quyết định số phận của một trận đấu lớn như cuộc đối đầu giữa Bồ Đào Nha và Croatia.
Sau trận đấu, FIFA cũng ra thông báo khẳng định dữ liệu từ cảm biến trong trái bóng Adidas Trionda đã chứng minh Matanovic có chạm bóng trong pha tấn công, qua đó giúp trọng tài đưa ra quyết định chính xác.




