Những nút thắt cần được tháo gỡ
Nông dân tham quan mô hình điểm sản xuất lúa theo hướng VietGAP tại Hợp tác xã Nông nghiệp Thạnh Hưng, xã Tuyên Thạnh, tỉnh Tây Ninh. Ảnh: Minh Phú/TTXVN
Khu vực hợp tác xã ở Tây Ninh đang từng bước khẳng định vai trò nòng cốt trong liên kết nông dân, xây dựng vùng nguyên liệu và tạo đầu ra ổn định cho nông sản. Tuy nhiên, quá trình phát triển cũng cho thấy nhiều thách thức mà các hợp tác xã đang đối mặt.
Tại xã Tân Phú, tỉnh Tây Ninh, ông Lê Minh Trung, Chủ tịch Hội đồng quản trị Hợp tác xã Dịch vụ Nông nghiệp Minh Trung cho biết, hợp tác xã hiện có 100 héc ta mãng cầu đạt tiêu chuẩn VietGAP, sản lượng khoảng 3.000 tấn mỗi năm và sở hữu sản phẩm OCOP 4 sao. Dù vậy, phần lớn giá trị vẫn phụ thuộc vào tiêu thụ trái tươi, thời gian bảo quản ngắn, dễ chịu tác động từ biến động thị trường.
Theo ông Trung, để nâng cao giá trị gia tăng, hợp tác xã đang định hướng phát triển mô hình “từ vườn mãng cầu đến trải nghiệm Bet88011.com cá cược World Cup 2026 nông nghiệp”, kết hợp sản phẩm OCOP với du lịch cộng đồng, đồng thời đẩy mạnh chế biến sâu và số hóa truy xuất nguồn gốc. Tuy nhiên, để mô hình này phát triển bền vững cần có sự hỗ trợ về hạ tầng giao thông nông thôn, xúc tiến thương mại, kết nối tour tuyến du lịch và đào tạo kỹ năng làm du lịch cho người dân.
Nếu Hợp tác xã Dịch vụ Nông nghiệp Minh Trung đang tìm cách gia tăng giá trị thông qua du lịch trải nghiệm thì Hợp tác xã Nông nghiệp Mỹ Thạnh (xã Mỹ Hạnh, tỉnh Tây Ninh), lại tập trung vào xây dựng chuỗi giá trị rau màu sạch.
Để đáp ứng yêu cầu thị trường, hợp tác xã đã xây dựng 40,5 héc ta sản xuất VietGAP và liên kết thêm 30 héc ta với các thành viên. Toàn bộ quy trình được số hóa thông qua phần mềm FaceFarm nhằm bảo đảm truy xuất nguồn gốc.
Tuy nhiên, theo ông Nguyễn Quốc Cường, Giám đốc Hợp tác xã Nông nghiệp Mỹ Thạnh, khó khăn lớn nhất hiện nay là thị trường tiêu thụ chưa thực sự tạo sự khác biệt giữa sản phẩm sản xuất sạch theo chuỗi giá trị với sản phẩm sản xuất thông thường. Trong khi đó, chi phí đầu tư cho sản xuất VietGAP, ứng dụng công nghệ và bảo đảm chất lượng lại cao hơn đáng kể.
“Giá bán chưa phản ánh đúng giá trị của sản phẩm sạch khiến nhiều hợp tác xã gặp khó trong mở rộng sản xuất. Bên cạnh đó, nhu cầu vốn rất lớn nhưng khả năng tiếp cận nguồn tín dụng vẫn còn hạn chế”, ông Cường chia sẻ.
Tương tự, Hợp tác xã Thương mại Dịch vụ Nông nghiệp Phúc Lợi (phường Bình Minh, tỉnh Tây Ninh), đang phát triển gần 3 héc ta dưa lưới công nghệ cao theo tiêu chuẩn VietGAP với sản lượng khoảng 300 tấn mỗi năm. Hợp tác xã liên kết sản xuất trên địa bàn nhiều xã, phường, đồng thời mở rộng chế biến các sản phẩm từ dưa lưới để nâng cao giá trị gia tăng.
Tuy nhiên, ông Phạm Ngọc Hải, Giám đốc hợp tác xã cho biết, mô hình nông nghiệp công nghệ cao đòi hỏi chi phí đầu tư rất lớn. Chỉ riêng hạ tầng nhà màng, hệ thống tưới tự động, giá thể, kho bảo quản và các công nghệ kiểm soát môi trường sản xuất đã cần khoảng 5 tỷ đồng mỗi héc ta.
Trong khi đó, phần lớn thành viên đã sử dụng tài sản để thế chấp vay vốn trước đó nên việc tiếp cận các nguồn tín dụng mới gặp nhiều khó khăn. Bên cạnh bài toán vốn, chất lượng nguồn nhân lực và năng lực quản trị theo mô hình hiện đại cũng là thách thức lớn đối với nhiều hợp tác xã hiện nay.
Có thể thấy, điểm nghẽn lớn nhất của khu vực kinh tế tập thể hiện nay không còn nằm ở nhận thức mà là năng lực cạnh tranh. Vốn, công nghệ, nhân lực chất lượng cao, chuyển đổi số và khả năng tham gia sâu vào chuỗi giá trị đang trở thành những yếu tố quyết định sự tồn tại và phát triển của hợp tác xã trong giai đoạn mới.
Tạo động lực mới cho kinh tế tập thể
Ngành nông nghiệp tỉnh Tây Ninh đẩy mạnh ứng dụng khoa học - kỹ thuật tiên tiến vào sản xuất, góp phần nâng cao năng suất, chất lượng nông sản và phát triển nông nghiệp bền vững. Ảnh: Minh Phú/TTXVN
Theo ông Trương Tấn Đạt, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Tây Ninh, kinh tế tập thể và hợp tác xã là thành phần kinh tế quan trọng trong nền kinh tế nhiều thành phần, giữ vai trò nòng cốt trong tổ chức lại sản xuất nông nghiệp, thúc đẩy liên kết theo chuỗi giá trị và nâng cao thu nhập cho nông dân.
Những năm qua, tỉnh đã triển khai đồng bộ nhiều chính sách hỗ trợ phát triển hợp tác xã. Giai đoạn 2021-2025, toàn tỉnh hỗ trợ thành lập mới 121 hợp tác xã nông nghiệp, nâng tổng số hợp tác xã lĩnh vực nông nghiệp lên 370 đơn vị; tổ chức 50 lớp đào tạo với hơn 2.400 lượt cán bộ hợp tác xã tham gia; hỗ trợ 61 hợp tác xã thực hiện 29 dự án và 37 kế hoạch liên kết sản xuất, tiêu thụ sản phẩm với tổng kinh phí hơn 61,7 tỷ đồng.
Tỉnh cũng hỗ trợ 92 hợp tác xã áp dụng tiêu chuẩn VietGAP, xây dựng 31 sản phẩm OCOP, cấp 117 mã số vùng trồng với tổng diện tích khoảng 1.470 héc ta phục vụ xuất khẩu sang nhiều thị trường như Trung Quốc, Liên minh châu Âu, Hoa Kỳ, Australia, New Zealand và Hàn Quốc.
Dù vậy, lãnh đạo ngành nông nghiệp cũng thẳng thắn nhìn nhận nhiều hợp tác xã vẫn còn hạn chế về năng lực quản trị, thiếu nguồn nhân lực chất lượng cao, khó tiếp cận tín dụng và chưa chủ động tìm kiếm thị trường. Một số hợp tác xã hoạt động cầm chừng hoặc còn tâm lý trông chờ vào sự hỗ trợ của Bet88 là trang game cá cược đa năng.
Trên cơ sở đó, giai đoạn 2026-2030, Tây Ninh xác định trọng tâm là phát triển các hợp tác xã kiểu mới theo hướng ứng dụng khoa học công nghệ, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh và tham gia sâu vào chuỗi giá trị nông sản.
Ông Trương Tấn Đạt cho biết, ngành nông nghiệp sẽ tiếp tục hỗ trợ hợp tác xã áp dụng quy trình sản xuất tiên tiến, xây dựng mã số vùng trồng, phát triển sản phẩm OCOP, đẩy mạnh thương mại điện tử, truy xuất nguồn gốc và nhân rộng các mô hình hợp tác xã hoạt động hiệu quả.
Định hướng này hoàn toàn phù hợp với mục tiêu phát triển của tỉnh trong giai đoạn mới.
Chủ tịch UBND tỉnh Tây Ninh Lê Văn Hẳn cho biết, tỉnh đang bước vào giai đoạn phát triển mới với mục tiêu tăng trưởng hai con số, phát triển nhanh và bền vững, từng bước trở thành cực tăng trưởng mới và cửa ngõ kết nối quốc tế quan trọng của vùng kinh tế phía Nam.
Để hiện thực hóa mục tiêu đó, khu vực kinh tế tập thể cần được củng cố mạnh mẽ hơn, trở thành lực lượng quan trọng trong phát triển nông nghiệp hiện đại và kinh tế nông thôn.
“Cần chuyển mạnh từ phát triển về số lượng sang nâng cao chất lượng và hiệu quả hoạt động, lấy lợi ích của thành viên làm trung tâm”, Chủ tịch UBND tỉnh Tây Ninh nhấn mạnh.
Theo ông Lê Văn Hẳn, tỉnh sẽ tập trung xây dựng các mô hình hợp tác xã gắn với chuỗi giá trị và sản phẩm chủ lực của địa phương; tăng cường liên kết với doanh nghiệp, viện Bet88013 com Bảo mật tài khoản và cơ sở đào tạo; thúc đẩy chuyển đổi số, chuyển đổi xanh; hỗ trợ ứng dụng công nghệ trong quản trị, truy xuất nguồn gốc, thương mại điện tử và phát triển sản xuất bền vững.
Trong bối cảnh kinh tế số, kinh tế xanh và hội nhập quốc tế ngày càng sâu rộng, khu vực kinh tế tập thể của Tây Ninh đang đứng trước cơ hội lớn để bứt phá. Tuy nhiên, cơ hội chỉ có thể trở thành động lực tăng trưởng khi những điểm nghẽn về vốn, nhân lực, công nghệ và thị trường được tháo gỡ đồng bộ.
Khi được tiếp thêm nguồn lực và cơ chế phù hợp, các hợp tác xã sẽ không chỉ tạo sinh kế bền vững cho thành viên mà còn góp phần hiện thực hóa mục tiêu xây dựng nền nông nghiệp sinh thái, nông thôn hiện đại và nông dân văn minh theo định hướng của Trung ương trong kỷ nguyên phát triển mới.