Washington D.C, Thủ đô của nước Mỹ, cũng là "trung tâm" của thế giới, nơi mà các sự kiện diễn ra thường xuyên thu hút sự quan tâm của toàn cầu. 

Đó vừa là một môi trường tác nghiệp lớn nhưng đồng thời cũng đầy tính cạnh tranh của người làm báo. "Xuống hiện trường, về cơ sở" - câu chuyện về báo chí dấn thân thời 4.0 - sẽ được thể hiện như thế nào ở địa bàn này? Thể thao và Văn hóa đã có cuộc trò chuyện với nhà báo Đoàn Mạnh Hùng, phóng viên TTXVN tại Washington.

 * Đầu tiên xin anh có thể chia sẻ đôi chút về quá trình công tác và hoạt động tác nghiệp chính của mình trên địa bàn?

- Tôi sinh năm 1976 và đã có hai nhiệm kỳ công tác tại Mỹ. Từ tháng 12/2015 đến tháng 1/2019, tôi đảm nhiệm cương vị Trưởng CQTT TTXVN tại Washington D.C. Từ tháng 7/2022 đến nay, tôi tiếp tục trở lại địa bàn này với vai trò phóng viên thường trú.

Nhiều người nghĩ rằng khi không còn giữ vị trí quản lý thì áp lực công việc sẽ giảm đi. Nhưng thực tế, với một phóng viên thường trú tại Mỹ, áp lực ấy chưa bao giờ vơi bớt. Nước Mỹ luôn vận động với tốc độ rất nhanh, mỗi ngày đều xuất hiện những diễn biến mới, những vấn đề mới đòi hỏi người làm báo phải liên tục cập nhật, học hỏi và thích ứng. Dù ở cương vị nào, tôi cũng luôn cảm nhận rõ trách nhiệm của mình trước dòng chảy thông tin không ngừng nghỉ ấy.

* Là một nhà báo Việt Nam trên địa bàn đặc biệt, anh tập trung vào những điểm then chốt nào để dòng tin do anh gửi về Tổng xã có sức cạnh tranh, có dấu ấn phóng viên hiện trường?

- Là một trong 30 CQTT của TTXVN tại nước ngoài, bản thân tôi và các đồng nghiệp tại CQTT Washington xác định cần nỗ lực tối đa để khẳng định rõ nét dấu ấn của phóng viên thường trú trong mỗi sản phẩm thông tin gửi về Tổng xã, coi đây là yếu tố quan trọng để tăng hiệu quả và sức cạnh tranh của thông tin.

Trong thời đại mà thông tin có thể lan truyền chỉ sau vài giây, giá trị của phóng viên thường trú lại càng trở nên đặc biệt. Chúng tôi luôn tâm niệm rằng không thể chỉ ngồi trước màn hình máy tính để làm báo. Dù khai thác từ nguồn tin chính thống, từ các cơ quan chính phủ, các viện nghiên cứu hay các hãng truyền thông lớn, điều quan trọng nhất vẫn là sự hiện diện của người phóng viên tại hiện trường.

Mỗi bản tin gửi về Tổng xã đều là nỗ lực để khẳng định dấu ấn riêng của TTXVN. Bên cạnh tin thời sự, chúng tôi dành nhiều tâm huyết cho các bài phân tích, bình luận "Theo dòng thời sự", "Tiêu điểm trong ngày", giúp bạn đọc hiểu sâu hơn bản chất của sự kiện.

Đặc biệt, trong những năm gần đây, chúng tôi chú trọng phát triển báo chí đa phương tiện. Trên mỗi cung đường tác nghiệp, chúng tôi luôn cố gắng ghi lại bằng hình ảnh những khoảnh khắc chân thực nhất của cuộc sống, của các sự kiện và con người. Một bức ảnh hiện trường đôi khi có sức thuyết phục hơn rất nhiều lời bình luận.

Khi có những sự kiện lớn, chúng tôi phối hợp với các đơn vị truyền hình như Truyền hình Thông tấn (Vnews), nay là Trung tâm Nội dung số và Truyền thông, để thực hiện các bản tin dẫn hiện trường, nhằm thể hiện rõ sự hiện diện của phóng viên, đưa tới khán giả cảm giác chân thực rằng phóng viên TTXVN đang thực sự có mặt tại nơi sự kiện diễn ra.

Bên cạnh đó, việc xây dựng mạng lưới quan hệ với các trung tâm nghiên cứu chiến lược, giới học giả và chuyên gia hàng đầu của Mỹ để phỏng vấn cũng giúp chúng tôi có thêm những góc nhìn chuyên sâu. Trong nhiều trường hợp, chúng tôi cũng sẵn sàng lên sóng bình luận trực tiếp về các sự kiện nóng thông qua chương trình Bình luận Thế giới 360 độ.

* Anh có thể kể chi tiết hơn về các sự kiện mà anh tự hào vì anh và CQTT đã thực hiện tốt, đáp ứng nhu cầu thông tin trong nước?

- Nếu phải chọn những dấu ấn sâu sắc nhất trong sự nghiệp làm báo tại Mỹ, tôi sẽ nhắc tới các mùa bầu cử Tổng thống và Bet88app còn khuyến mãi Mỹ.

Đó thực sự là những "chiến dịch" kéo dài nhiều tháng, thậm chí hàng năm. Chúng tôi không chỉ đưa tin về kết quả cuối cùng mà phải theo sát toàn bộ tiến trình: từ các cuộc bầu cử sơ bộ, đại hội đảng toàn quốc, tranh luận trực tiếp, cho tới những chuyển động nhỏ nhất trong dư luận cử tri.

Phía sau mỗi bản tin là rất nhiều tháng ngày chuẩn bị âm thầm: xây dựng hồ sơ ứng cử viên, nghiên cứu bản đồ bầu cử, theo dõi các cuộc thăm dò dư luận, chuẩn bị các kịch bản tuyên truyền cho từng tình huống có thể xảy ra.

Tôi vẫn nhớ không khí sôi động tại các đại hội toàn quốc của hai đảng lớn. Đối với giới báo chí, đó không chỉ là một sự kiện BET88 Ha Noi mà còn là một ngày hội nghề nghiệp. Hàng nghìn phóng viên từ khắp nơi trên thế giới cùng hội tụ, cùng chạy đua với thời gian để truyền tải những thông tin nhanh nhất, chính xác nhất tới công chúng. Để chuẩn bị cho chuyến công tác cách xa hàng nghìn cây số, chúng tôi phải lên kế hoạch chuẩn bị hậu cần, bảo dưỡng xe cộ, phân công người viết text, người chụp ảnh, quay phim, dẫn hiện trường, phỏng vấn bên lề…

Đến ngày bầu cử chính thức, CQTT phải phối hợp với các bộ phận chức năng của Tổng xã để lên kịch bản tuyên truyền tỉ mỉ, lịch phát bài trước-sau bầu cử, phân công người viết bình luận "Theo dòng thời sự".... Nhờ đó mà công tác phối hợp trong ngoài đều diễn ra suôn sẻ, thông tin thông suốt, một số tác phẩm của CQTT về bầu cử đã được trao giải báo chí của TTXVN.

Một kỷ niệm đặc biệt khác mà tôi luôn trân trọng là cuộc phỏng vấn Cố vấn An ninh Quốc gia Mỹ H.R. McMaster trước chuyến thăm Việt Nam của Tổng thống Donald Trump vào tháng 11/2017. Đó là một cơ hội hiếm có đối với một phóng viên Việt Nam. Từ một cuộc gặp tưởng chừng rất bình thường tại một hội thảo ở Washington, bằng sự kiên trì và quyết tâm, tôi đã may mắn được Nhà Trắng lựa chọn tham gia nhóm rất nhỏ các nhà báo quốc tế được phỏng vấn riêng ông McMaster. Cảm giác bước vào Nhà Trắng với tư cách một phóng viên Việt Nam, được trực tiếp đặt câu hỏi cho một trong những nhân vật quyền lực nhất trong bộ máy an ninh Mỹ, là điều tôi không thể nào quên.

Tương tự như vậy, cuộc phỏng vấn cố Thượng nghị sĩ John McCain trước chuyến thăm Việt Nam của Tổng thống Barack Obama vào tháng 5/2016 cũng là một ký ức vô cùng đặc biệt. Đó không chỉ là những thành công nghề nghiệp mà còn là những trải nghiệm quý giá giúp tôi hiểu hơn về giá trị của sự kiên trì và niềm đam mê với nghề báo.

* Tác nghiệp tại hiện trường ở "trung tâm" của thế giới, anh cảm nhận như thế nào về sự cạnh tranh thông tin giữa các cơ quan báo chí, truyền thông quốc tế? Mối quan hệ giữa anh với các đồng nghiệp quốc tế như thế nào: cạnh tranh, tương trợ?

- Washington D.C. là nơi hội tụ của những cơ quan báo chí hàng đầu thế giới. Mỗi ngày làm việc ở đây đều giúp chúng tôi cảm nhận rất rõ sự chuyên nghiệp và tính cạnh tranh của nghề báo quốc tế.

Các hãng tin lớn thường có những ê-kíp đông đảo với sự phân công rất chuyên biệt. Trong khi đó, phóng viên Việt Nam thường phải đảm nhận nhiều vai trò cùng lúc: viết tin, chụp ảnh, quay phim, dẫn hiện trường, dựng nội dung...

Tuy nhiên, điều khiến tôi ấn tượng là bên cạnh sự cạnh tranh luôn tồn tại tinh thần đồng nghiệp rất đáng quý. Thông qua các hoạt động của Trung tâm Báo chí thuộc Bộ Ngoại giao Mỹ, chúng tôi có cơ hội gặp gỡ, trao đổi với nhiều đồng nghiệp quốc tế. Mỗi người đến từ một nền báo chí khác nhau nhưng đều có chung niềm đam mê với nghề và sẵn sàng hỗ trợ nhau khi cần thiết.