Xác định 5 nhiệm vụ trọng tâm

Ông Trần Lê Hồng, Phó Cục trưởng Cục Sở hữu trí tuệ cho biết, ngay sau khi Thủ tướng Chính phủ ban hành Công điện số 38/CĐ-TTg về đấu tranh, ngăn chặn, xử lý tình trạng buôn lậu, gian lận thương mại, hàng giả và xâm phạm quyền SHTT, Bộ Khoa học và Công nghệ đã xây dựng kế hoạch hành động để triển khai đồng bộ trên toàn quốc.

Đồng thời, Cục SHTT cũng ban hành Quyết định số 185/QĐ-SHTT nhằm cụ thể hóa các nhiệm vụ được giao và tổ chức thực hiện thống nhất trong toàn ngành. Theo ông Trần Lê Hồng, Bộ Khoa học và Công nghệ đã tập trung triển khai 5 nhóm nhiệm vụ trọng tâm.

Thứ nhất, tổng hợp, theo dõi và báo cáo nhanh tình hình triển khai trên phạm vi cả nước từ phía ngành để phục vụ công tác chỉ đạo, điều hành của Chính phủ và Thủ tướng Chính phủ.

Thứ hai, hoàn thiện hồ sơ trình Thủ tướng Chính phủ dự thảo Nghị định sửa đổi, bổ sung Nghị định số 99/2013/NĐ-CP về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực sở hữu công nghiệp sau khi tiếp thu ý kiến của các thành viên Chính phủ.

Thứ ba, tăng cường phối hợp với các cơ quan thực thi. Cục Sở hữu trí tuệ đã tổ chức các buổi làm việc với Cục Cảnh sát điều tra tội phạm về tham nhũng, kinh tế, buôn lậu (C03), Bộ Công an và Quản lý thị trường để trao đổi, tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong quá trình xử lý vi phạm.

Thứ tư, đẩy mạnh đào tạo, bồi dưỡng chuyên môn cho lực lượng thực thi. Cục Sở hữu trí tuệ đã cử cán bộ tham gia giảng dạy tại các khóa đào tạo của C03 và lực lượng quản lý thị trường; đồng thời tiếp tục tham gia các hội thảo, tập huấn về phòng, chống tội phạm công nghệ cao và bảo vệ quyền SHTT.

Thứ năm, chỉ đạo các đơn vị chuyên môn phối hợp chặt chẽ với cơ quan thực thi để rút ngắn thời gian cung cấp ý kiến chuyên môn, kết luận giám định xuống còn khoảng 2 ngày làm việc, góp phần đẩy nhanh tiến độ xử lý các vụ việc.

Bên cạnh đó, Cục Sở hữu trí tuệ đã công khai đầu mối liên hệ để các bộ, ngành, địa phương và cơ quan thực thi thuận lợi trong việc tra cứu thông tin xác lập quyền, phối hợp cung cấp dữ liệu và hỗ trợ chuyên môn phục vụ công tác xử lý vi phạm.

Từng bước xây dựng cơ sở dữ liệu quốc gia về thực thi quyền SHTT

Theo ông Trần Lê Hồng, sau khi các kế hoạch hành động được ban hành, công tác phối hợp đấu tranh, ngăn chặn và xử lý hành vi xâm phạm quyền SHTT đã có những chuyển biến tích cực.

Nhiều địa phương đã thành lập tổ công tác liên ngành, tăng cường phối hợp giữa lực lượng Công an, Quản lý thị trường, Hải quan và các cơ quan liên quan trong kiểm tra, phát hiện và xử lý vi phạm.

Kết quả bước đầu cho thấy hiệu quả phối hợp chuyên môn đã được nâng lên rõ rệt. Đến nay, Cục Sở hữu trí tuệ đã cung cấp 9 ý kiến chuyên môn đánh giá yếu tố xâm phạm quyền sở hữu công nghiệp, trong đó có 1 vụ việc liên quan đến sáng chế và 8 vụ việc liên quan đến nhãn hiệu.

Các ý kiến chuyên môn này được gửi tới nhiều cơ quan thực thi khác nhau, gồm 4 ý kiến tới cơ quan Công an, 1 ý kiến tới cơ quan Hải quan, 1 ý kiến tới cơ quan Quản lý thị trường và 3 ý kiến cơ quan thuộc hệ thống Tòa án.

Ngoài ra, Cục cũng đã ban hành 8 công văn cung cấp thông tin liên quan đến 37 dấu hiệu phục vụ xử lý các vụ việc xâm phạm quyền sở hữu công nghiệp đối với nhãn hiệu cho các cơ quan chức năng.

Đáng chú ý, Bộ Khoa học và Công nghệ đang phối hợp với Bộ Công an và các bộ, ngành liên quan xây dựng cơ sở dữ liệu quốc gia về thực thi quyền SHTT trong năm 2026.

Trước mắt, thông qua việc tổng hợp báo cáo hằng ngày theo Công điện số 38/CĐ-TTg, Bộ đang từng bước hình thành nguồn dữ liệu ban đầu về tình hình phát hiện và xử lý các hành vi xâm phạm quyền SHTT trên phạm vi toàn quốc.

Dự kiến, cơ sở dữ liệu này sẽ tích hợp thông tin về các vụ việc xử lý vi phạm hành chính, hình sự; các vụ việc điển hình, nghiêm trọng, phức tạp; dữ liệu về đối tượng quyền SHTT; thông tin xác định yếu tố xâm phạm; kết quả giám định và xử lý vi phạm.

Khi được đưa vào vận hành, hệ thống sẽ hỗ trợ các cơ quan thực thi tra cứu, chia sẻ và đối chiếu thông tin nhanh chóng hơn, góp phần nâng cao hiệu quả phối hợp xử lý các vụ việc. Đồng thời, đây cũng sẽ là công cụ quan trọng phục vụ công tác thống kê, phân tích và dự báo xu hướng vi phạm quyền SHTT, làm cơ sở cho việc xây dựng chính sách và triển khai các hoạt động thực thi trong thời gian tới.

Theo đại diện Cục Sở hữu trí tuệ, thực tế cho thấy nhiều vụ việc xâm phạm quyền SHTT trên môi trường số có tính chất phức tạp, liên quan đến nhiều nền tảng, nhiều chủ thể và thậm chí có yếu tố xuyên biên giới. Vì vậy, việc tăng cường phối hợp giữa cơ quan quản lý nhà nước về SHTT với lực lượng Công an và các cơ quan thực thi khác là giải pháp quan trọng nhằm nâng cao hiệu quả phát hiện, điều tra và xử lý vi phạm trong bối cảnh chuyển đổi số và thương mại điện tử phát triển mạnh mẽ hiện nay.